Religieus werk

Theresia van Lisieux ontwerp 2Theresia van Lisieux uitgevoerd 1Een belangrijk en in Willem Havers’ eigen ogen misschien wel het belangrijkste deel van zijn oeuvre is zonder twijfel het religieuze werk. Het katholieke geloof speelde een grote rol in zijn leven. Willem was een religieuze man, zondags ging hij bij voorkeur naar de Paterskerk in de Gelkingestraat in Groningen. Zijn devotie manifesteerde zich ook in zijn werk. Talloos zijn dan ook de Heilig Hart beelden, de Maria beelden en vooral de kruisbeelden van zijn hand. Ze vonden gretig aftrek bij het katholieke deel van de stad Groninger bevolking.

Heel karakteristiek zijn de kruisbeelden van Haver, vooral de wijze waarop hij de armen van de gekruisigde Christus uitbeeldde, namelijk gestrekt horizontaal! Van de vele kruisbeelden die bekend zijn is hierop voor zover bekend slechts een uitzondering. Ook kreeg Haver opdrachten van verschillende katholieke organisaties en instellingen zoals het Maria Pension, het katholieke bejaardentehuis in de Groninger binnenstad. Haver leverde zowel voor het interieur als het exterieur beeldhouwwerk. De twee pelikanen die hij voor de hal maakte zijn absolute topstukken.

Ook voor het beeldhouwwerk aan het R.K. ziekenhuis aan de Verlengde Hereweg werd Haver gevraagd. Hij maakte daarvoor een reliëf in de top van de voorgevel. Het stelt Christus voor die zich samen met de heilige maagd ontfermt over de zieke Lazarus met daaronder de tekst “Behoudenis der kranken”. De natuurstenen boog van de hoofdentree is door Haver versierd met passiebloemen, geflankeerd door twee koperen Art Deco buitenlampen. In 1925 werd het ziekenhuis officieel in gebruik genomen.

Een broer van Willem was pastoor van de Sint Lambertusparochie in Kralingen te Rotterdam. Deze heeft Willem diverse opdrachten gegeven voor zijn kerk. Zo maakte Haver o.a. twee grote bidstoelen voor het altaar en ook het z.g. sint Antonius-blok dat nog altijd achter in  de kerk hangt. Ook voerde Haver werk van andere kunstenaars uit o.a. van Franciscus Hermannus Bach. Bach een bekend schilder ontwierp voor de R.K. kerk in Bedum een Theresia-beeld. Haver voerde dit ontwerp van het ruim een meter grote beeld uit.  Zie foto’s links en rechts boven.

Kruisbeeld 1Willem Haver 1935 6Tot slot het laatste beeld van Haver, dat van Gerardus Majella. Dat beeld maakte hij in 1936 voor de Heilig Hart kerk in de Groninger Moesstraat. Hij verrichtte eerst de nodige studie naar het leven van Gerardus voordat hij begon met het levensgrote beeld. Toen hij aan dit beeld werkte werd longkanker bij hem geconstateerd. Haver was een stevig roker. Na een ziekenhuis opname, heeft hij, ziek als hij was, het beeld toch af gemaakt. Het 1.85 m grote beeld is zonder twijfel het grootste en waarschijnlijk het fraaiste op het religieuze vlak van zijn hand. Het beeld is strak, modern en realistisch. Het was voor Haver ook een manier om op eigen wijze zijn betrokkenheid te laten zien met de maatschappelijke problematiek van die tijd. Het beeld is gepatineerd, onduidelijk is wanneer dit precies is gebeurd en ook of dit de intentie van beeldhouwer Willem Haver is geweest.

Gerardus Majella die in zijn leven de bitterheid van de armoede heeft gekend was namelijk de patroon voor werklozen, geen wonder dus dat in de crisisjaren juist deze heilige werd vereerd. Haver blijkt op het eind van zijn leven toch nog vernieuwend met dit uit het leven gegrepen beeld, vooral door de manier waarop het is uitgevoerd namelijk, modern en heel realistisch. Op 18 oktober 1936 vond de inwijdingsplechtigheid van het beeld plaats.
Overigens kreeg Haver in katholieke kring wel degelijk de waardering die hij verdiende. Dat blijkt o.a. uit de recensies van zijn werk die in de lokale katholieke bladen verschenen. “Hij bezingt in ’t harde hout de ontroeringen die het leven in het licht van den godsdienst hem brengt” aldus het katholieke “Ons Noorden”. Maar Nederland was in die tijd verzuild. Je was calvinist, katholiek of socialist. En dus kenden alle niet katholieken in Groningen Haver en zijn werk niet. Het beeld bevindt zich heden ten dage in de R.K.  H. Gerardus Majella kerk te Barger Oosterveld in zuidoost Drenthe.

GMajellabeeld

Het beeld van Gerardus Majella van beeldhouwer Willem Haver zoals dat tot 1993 in de H. Hartkerk in Groningen stond.

Bronnen: Ons Noorden dd 16.4.1930 en dd 19.10.1936, Siersema familie archief, documentatie Stichting W.A.T. Haver,  F.H. Haver 1986.

Het laatste werk van Willem Haver is het uit 1936 daterende en 1.85 m grote beeld van H. Gerardus Majella. Het stond tot de afbraak in 1993 in de Groninger H. Hartkerk. Het hardstenen voetstuk werd door de firma Biemans uitgevoerd.
Foto: J.G. Zuidland  27.12.1922